Τεύχος 2, Φεβρουάριος 2011
Ένα χρόνο εκκρεμεί η επικύρωση της Διεθνούς Συμφωνίας για την Προστασία και Αειφόρο Ανάπτυξη του Πάρκου Πρεσπών.
Πριν ακριβώς από ένα χρόνο...
Περισσότερα...
Mε ανοιχτή συζήτηση των φορέων και των κατοίκων της Πρέσπας ξεκίνησε το πρόγραμμα LIFE+ Ενημέρωση & Επικοινωνία.
Οι δυσκολίες έκδοσης επαγγελματικών/ερασιτεχνικών...
Περισσότερα...
Διασυνοριακά έγιναν και φέτος οι μεσοχειμωνιάτικες καταμετρήσεις υδρόβιων πουλιών
Ολοκληρώθηκαν τον Ιανουάριο οι ετήσιες μεσοχειμωνιάτικες...
Περισσότερα...
Κλειστός παραμένει ο Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Πρεσπών από τον περασμένο Δεκέμβριο
Από το Δεκέμβριο, τα γραφεία του Φορέα Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Πρεσπών παραμένουν...
Περισσότερα...
Ο νέος Καλλικρατικός Δήμος Πρεσπών
Με την εφαρμογή του σχεδίου Καλλικράτης, ο Δήμος Πρεσπών, ο οποίος ανήκει στην περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας με έδρα την Κοζάνη, διευρύνθηκε...
Περισσότερα...
ΕΠΠ e-shop

Γνωρίστε τις Πρέσπες μέσα από τις εκδόσεις της ΕΠΠ που τώρα πια μπορείτε να αγοράσετε και από την ιστοσελίδα της ΕΠΠ στο www.spp.gr...
Περισσότερα...
Ένα χρόνο εκκρεμεί η επικύρωση της Διεθνούς Συμφωνίας για την Προστασία και Αειφόρο Ανάπτυξη του Πάρκου Πρεσπών
Πριν ακριβώς από ένα χρόνο, ανήμερα της Παγκόσμιας Ημέρας Υγροτόπων στις 2 Φεβρουαρίου του 2010, τα τρία κράτη που μοιράζονται το σπάνιο οικοσύστημα των Πρεσπών, η Αλβανία, η Ελλάδα και η ΠΓΔΜ, υπέγραψαν μαζί με την Ευρωπαϊκή Ένωση Διεθνή Συμφωνία για την Προστασία και Αειφόρο Ανάπτυξη του Πάρκου Πρεσπών. Ωστόσο, σήμερα, ένα χρόνο μετά, η Συμφωνία παραμένει ανενεργή και οι προσδοκίες που δημιούργησε κινδυνεύουν να μείνουν ανεκπλήρωτες, καθώς εκκρεμεί ακόμη η επικύρωσή της από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις τρεις χώρες. Μόλις τον περασμένο Νοέμβριο, 9 μήνες μετά την υπογραφή της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπέβαλε τη Συμφωνία στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Υπουργών και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ο δρόμος προβλέπεται μακρύς, καθώς τη διαδικασία κύρωσης σε επίπεδο ΕΕ θα πρέπει να ακολουθήσει η κύρωσή της σε εθνικό επίπεδο στις 3 χώρες, και μάλιστα στην Ελλάδα με ψήφιση σχετικού νόμου από τη Βουλή.

Η υπογραφή της Συμφωνίας του 2010 σήμανε την επίσημη δέσμευση των τριών κρατών που μοιράζονται την Πρέσπα και την ενεργό εμπλοκή της ΕΕ στη συνεργασία, δέκα χρόνια μετά την ίδρυση του Πάρκου Πρεσπών ως της πρώτης διασυνοριακής προστατευόμενης περιοχής των Βαλκανίων. Πρόκειται για μία από τις σημαντικότερες συμφωνίες ολοκληρωμένης προστασίας ενός τόπου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, η οποία στοχεύει στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και την αειφόρο οικονομική ανάπτυξη της λεκάνης των Πρεσπών, μέσω ενός μόνιμου μηχανισμού διασυνοριακής συνεργασίας. Η υπογραφή της είχε χαιρετιστεί με ικανοποίηση και αισιοδοξία από τους τοπικούς φορείς των τριών πλευρών, που εργάστηκαν για την υλοποίηση αυτών των στόχων την προηγούμενη δεκαετία. Είχε τραβήξει επίσης τα φώτα της διεθνούς δημοσιότητας, με θετικά σχόλια για την Ελληνική Κυβέρνηση, η οποία διαχρονικά σπανίως πρωταγωνιστεί σε τολμηρές πρωτοβουλίες σύγχρονης διαχείρισης και προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος, αλλά συχνά βρίσκεται κατηγορούμενη, κυρίως από την ΕΕ, για κακή εφαρμογή των σχετικών πολιτικών και κανόνων.

Και ενώ η Συμφωνία του Πάρκου Πρεσπών καθυστερεί στην Ευρωπαϊκή γραφειοκρατία χωρίς καμία ένδειξη για το χρόνο απεμπλοκής, την ίδια ώρα η προστασία της περιοχής συνεχίζει να επαφίεται μόνο σε πρωτοβουλίες τοπικών και ιδιωτικών φορέων και των κατοίκων της. Στην ελληνική πλευρά, ο Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού (Πάρκου) Πρεσπών αδυνατεί πλέον να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του, λόγω οικονομικής αδυναμίας. Το προσωπικό του παραμένει απλήρωτο τους τελευταίους δεκατρείς μήνες και από το Δεκέμβριο 2010 τα γραφεία του είναι κλειστά, καθώς ακόμα και οι εγκεκριμένες χρηματοδοτήσεις παραμένουν εγκλωβισμένες στα γρανάζια της γραφειοκρατίας. Αξίζει να σημειωθεί εδώ ότι η υλοποίηση της Συμφωνίας απαιτεί την ενεργή συμμετοχή του Φορέα Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού (Πάρκου) Πρεσπών, ο οποίος προβλέπεται να φιλοξενεί για τα τέσσερα πρώτα έτη τη Γραμματεία του διασυνοριακού συστήματος, με ελληνική χρηματοδότηση, γεγονός που καθιστά ακόμη περισσότερο αναγκαία την εύρυθμη λειτουργία του.

Με αφορμή λοιπόν το φετινό εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Υγροτόπων στις 2 Φεβρουαρίου, ο οποίος συνέπεσε με την 11η επέτειο από την Ίδρυση του Πάρκου Πρεσπών και την πρώτη από την υπογραφή της σχετικής Διεθνούς Συμφωνίας, η Εταιρία Προστασίας Πρεσπών υπογραμμίζει την ανάγκη επίσπευσης των διαδικασιών επικύρωσης σε Ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο. Παράλληλα καλεί την Ελληνική Πολιτεία να διασφαλίσει την υλοποίηση της Συμφωνίας και να επιλύσει άμεσα τα θέματα λειτουργίας του Φορέα Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού (Πάρκου) Πρεσπών. Η εφαρμογή της Συμφωνίας αποτελεί τη μόνη οδό για την αντιμετώπιση των προβλημάτων της περιοχής και την οικοδόμηση του κοινού μέλλοντος που υποσχέθηκαν οι Υπουργοί Περιβάλλοντος των τριών χωρών πριν από ένα χρόνο.
Mε ανοιχτή συζήτηση των φορέων και των κατοίκων της Πρέσπας ξεκίνησε το πρόγραμμα LIFE+ Ενημέρωση & Επικοινωνία.
Οι δυσκολίες έκδοσης επαγγελματικών/ερασιτεχνικών αδειών αλιείας, η λαθραλιεία, η ανάγκη διαχείρισης των νερών της Μικρής & Μεγάλης Πρέσπας σε συνεργασία με τις γείτονες χώρες, η ανάγκη διεξαγωγής μελέτης διαχείρισης και προστασίας της ιχθυοπανίδας και των ιχθυαποθεμάτων και πολλά άλλα θέματα που σχετίζονται με τη σπάνια ιχθυοπανίδα των Πρεσπών, την αλιεία αλλά και τη γενικότερη κατάσταση των λιμνών των Πρεσπών, συζητήθηκαν σε ανοιχτή συνάντηση που πραγματοποιήθηκε μεταξύ φορέων και πολιτών, στις 17 Δεκεμβρίου, στο Λαιμό Πρεσπών.

Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε στα πλαίσια του προγράμματος LIFE+Ενημέρωση & Επικοινωνία με τίτλο “Ψάρια, αλιεία και Ευρωπαϊκή πολιτική στη λεκάνη των Πρεσπών”, στόχος του οποίου είναι να ευαισθητοποιήσει το ειδικό και ευρύτερο κοινό στη σπάνια ιχθυοπανίδα των Πρεσπών, καθώς και να θέσει κρίσιμα ζητήματα που σχετίζονται με τη διατήρησή της, όπως την εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για την προστασία της βιοποικιλότητας και των υδάτων. Στόχος της συνάντησης ήταν να γίνει κατ’ αρχήν μία γενική ενημέρωση για το πρόγραμμα LIFE ξεκινώντας με την παρουσίαση της σπάνιας ιχθυοπανίδας και τη σημασία της και παράλληλα να συζητηθούν άλλα σημαντικά θέματα που σχετίζονται με την αλιεία και τη διαχείριση και προστασία των ψαριών. Το πάνελ αποτελούσαν ο Δρ. Γιώργος Κατσαδωράκης, βιολόγος, ο οποίος μίλησε για τη σπάνια οικολογία των ψαριών της Πρέσπας, ο κος Φραντζής Παπαδόπουλος (Ινστιτούτο Εδαφολογίας Θεσσαλονίκης ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε), ο οποίος αναφέρθηκε στη συσχέτιση της ποιότητας/ποσότητας των νερών με την κατάσταση των ψαριών, και η κα Δάφνη Μάντζιου, συντονίστρια προγράμματος Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Υδάτων για την ΕΠΠ, που μίλησε για την Ευρωπαϊκή οδηγία 60/2000 για τα νερά εστιάζοντας στο θέμα της διαχείρισης των νερών στη λεκάνη των Πρεσπών. Τέλος, οι δύο πρόεδροι των επαγγελματικών αλιευτικών συλλόγων της Πρέσπας, ο κος Νικόλαος Τραϊανόπουλος (Αλιευτικός Συνεταιρισμός Ψαράδων «Αγ.Νικόλαος») και ο κος Αντώνης Δημητρόπουλος (Αλιευτικός Συνεταιρισμός «Ποσειδών»), αναφέρθηκαν στα θέματα της αλιείας και τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η παραγωγική αυτή δραστηριότητα στην Πρέσπα.

Στη συζήτηση που ακολούθησε τονίστηκε η αναγκαιότητα καλύτερης συνεργασίας με τις γείτονες χώρες για τη συλλογή και διαχείριση σκουπιδιών που καταλήγουν στις παραλίες των λιμνών, αλλά και της ταυτόχρονης απαγόρευσης αλιείας την περίοδο της αναπαραγωγής, η διευθέτηση του προβλήματος της μετακίνησης των πληθυσμών των ψαριών από τη Μικρή Πρέσπα στη Μεγάλη μέσω του θυροφράγματος της Κούλας, η λειτουργία των συστημάτων καθαρισμού λυμάτων στα χωριά της ανατολικής Πρέσπας που ενώ έχουν κατασκευαστεί, δε λειτουργούν, η αποτελεσματική φύλαξη την περίοδο της αναπαραγωγής τόσο της λαθραλιείας όσο και της μη νόμιμης μεταφοράς αλιευμάτων και η αναμόρφωση της ΚΥΑ των Πρεσπών έτσι ώστε να ρυθμίζονται αποτελεσματικότερα τα θέματα αλιείας στην Πρέσπα.
Διασυνοριακά έγιναν και φέτος οι μεσοχειμωνιάτικες καταμετρήσεις υδρόβιων πουλιών
Ολοκληρώθηκαν τον Ιανουάριο οι ετήσιες μεσοχειμωνιάτικες καταμετρήσεις στην Πρέσπα. Σκοπός αυτών είναι να καταγράψουν τους πληθυσμούς των υδρόβιων πουλιών στους υγροτόπους που διαχειμάζουν. Τις μετρήσεις πραγματοποιεί η ΕΠΠ σε συνεργασία με την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρία στα πλαίσια των παγκόσμιων ταυτόχρονων καταμετρήσεων υδρόβιων πουλιών που γίνονται κάθε χρόνο κατά τη χειμερινή περίοδο. Στο Ελληνικό κομμάτι της Πρέσπας οι μετρήσεις ξεκίνησαν για πρώτη φορά το 1988, ενώ από το 2010 πραγματοποιούνται σε διασυνοριακό επίπεδο και συντονισμένα με τις δυο γείτονες χώρες που μοιράζονται την περιοχή των Πρεσπών. Έτσι και φέτος, ταυτόχρονα και σε συνεργασία με τις Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις PPNEA στην Αλβανία και MES στην ΠΓΔΜ, πραγματοποιήθηκαν οι μετρήσεις στη Μικρή και στη Μεγάλη Πρέσπα. Εντυπωσιακά μεγάλος, μετά από πολλά χρόνια, ήταν ο αριθμός των ατόμων της Μαυροκέφαλης πάπιας (Aythya fuligula) στη Μεγάλη Πρέσπα ο οποίος έφτασε τα 2.196 άτομα. Επίσης παρατηρήθηκε Βαλτόπαπια (Aythya nyroca – 20 άτομα) γεγονός που είχε να συμβεί κατά τη διάρκεια μεσοχειμωνιάτικων καταμετρήσεων από το 1989. Συνολικά σε διασυνοριακό επίπεδο στη Μικρή Πρέσπα μετρήθηκαν 1.968 υδρόβια πουλιά, ενώ στη Μεγάλη Πρέσπα 32.966.
Κλειστός παραμένει ο Φορέας Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Πρεσπών από τον περασμένο Δεκέμβριο
Από το Δεκέμβριο, τα γραφεία του Φορέα Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Πρεσπών παραμένουν κλειστά, καθώς δεν υπάρχουν χρήματα ώστε να εξασφαλιστούν τα βασικά λειτουργικά του έξοδα και οι 12 εργαζόμενοί του είναι απλήρωτοι τους τελευταίους 13 μήνες. Παρά την εξασφάλιση των 930.000€ από το ΕΣΠΑ για τη χρηματοδότηση του Φορέα Διαχείρισης, τα χρήματα παραμένουν δεσμευμένα και δεν έχει εκταμιευτεί ακόμη ούτε ένα ευρώ. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να αδυνατεί ο Φορέας Διαχείρισης να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του, που σχετίζονται τόσο με την προστασία και διαχείριση του Εθνικού Πάρκου Πρεσπών, όσο και με τη συμμετοχή του στο Διασυνοριακό Πάρκο Πρεσπών. Υπενθυμίζουμε εδώ ότι στη Διεθνή Συμφωνία για την Προστασία και Αειφόρο Ανάπτυξη του Πάρκου Πρεσπών προβλέπονται διευρυμένες αρμοδιότητες για τα Εθνικά Πάρκα της λεκάνης των Πρεσπών, ενώ ο Φορέας Διαχείρισης στην ελληνική πλευρά προβλέπεται να υποστηρίζει τη γραμματεία του Πάρκου για τα πρώτα τέσσερα χρόνια λειτουργίας του. Η εύρυθμη και συστηματική λειτουργία λοιπόν του Φορέα Διαχείρισης αποτελεί κάτω από αυτές τις συνθήκες προϋπόθεση της επίτευξης των στόχων του Πάρκου.
Ο νέος Καλλικρατικός Δήμος Πρεσπών
Με την εφαρμογή του σχεδίου Καλλικράτης, ο Δήμος Πρεσπών, ο οποίος ανήκει στην περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας με έδρα την Κοζάνη, διευρύνθηκε. Ο νέος δήμος προέκυψε από τη συνένωση του Καποδιστριακού Δήμου Πρεσπών με την Κοινότητα Κρυσταλλοπηγής. Η έκταση του νέου Δήμου είναι πλέον 504,19 τ.χλμ και ο πληθυσμός του 2.511 κάτοικοι σύμφωνα με την απογραφή του 2001.

Στο νέο διευρυμένο δήμο, έδρα του οποίου ορίστηκε ο Λαιμός, έχουν μεταφερθεί νέες ευρείες αρμοδιότητες σε πολλούς και κρίσιμους τομείς όπως του περιβάλλοντος, της παιδείας, της κοινωνικής πρόνοιας, της πολεοδομίας, της απασχόλησης, του αθλητισμού κλπ. Νέος δήμαρχος των Πρεσπών είναι ο κος Βασίλειος Τσέπας.
ΕΠΠ e-shop
Γνωρίστε τις Πρέσπες μέσα από τις εκδόσεις της ΕΠΠ που τώρα πια μπορείτε να αγοράσετε και από την ιστοσελίδα της ΕΠΠ στο www.spp.gr. Σημαντικές εκδόσεις όπως “Πρέσπα: Μία Ιστορία για τη Φύση και τον Άνθρωπο” ή ο νέος οικοτουριστικός οδηγός “Πρέσπα: Τα Μονοπάτια της Φύσης και της Ιστορίας” θα σας ξεναγήσουν στη φυσική και πολιτιστική κληρονομιά της Πρέσπας. Για να δείτε όλες τις εκδόσεις της ΕΠΠ πατήστε εδώ.

Επιπλέον τώρα μπορείτε να παραγγείλετε και να σας αποσταλούν προϊόντα Πρεσπών που διατίθενται στο Κέντρο Πληροφόρησης της ΕΠΠ, όπως φασόλια βιολογικής καλλιέργειας, μέλι από την περιοχή, τσάι από τοπικά βότανα, μαρμελάδες και ποικιλία σε γεύσεις μουστάρδας. Επικοινωνήστε μαζί μας τηλεφωνικά στο 23850-51452 και 23850-51211 ή αποστείλετε ηλεκτρονικά την παραγγελία σας στο spp@line.gr.


Για περισσότερες πληροφορίες πατήστε εδώ.
Επιμέλεια: Ράλλια Κουγιουμτζή

Συντακτική ομάδα: Μ. Βλάσση, Μ. Γκλέτσος, Α. Λογοθέτη, Δ. Μάντζιου, Β. Ρουμελιώτου

Φωτογραφίες: ΕΠΠ ΑΡΧΕΙΟ/ F. Doleson, Ρ. Κουγιουμτζή, Λ. Νικολάου

Χορηγία: Velti
Εταιρία Προστασίας Πρεσπών
Άγιος Γερμανός, Πρέσπα
530 77 Άγιος Γερμανός
Τηλ: 23850 51211,
23850 51233
Fax: 23850 51343

www.spp.gr
spp@line.gr
Εάν δεν επιθυμείτε να λαμβάνετε το newsletter, παρακαλούμε στείλτε mail στο spp@line.gr
© 2011 Εταιρία Προστασίας Πρεσπών